Igisirikare cya Sri Lanka cyakoresheje indege ya gisirikare mu gutwara aba-Monk batatu b’Ababuddha, bajya mu bice by’iki gihugu byugarijwe n’amapfa, aho bakoze amasengesho banasuka amazi y’umugisha basaba imvura.
Iki gikorwa cyabaye mu gihe Sri Lanka ikomeje guhangana n’ikibazo cy’izuba ryinshi, cyagize ingaruka ku bice bitandukanye by’igihugu, cyane cyane ku bikorwa by’ubuhinzi ndetse n’ibindi bikorwa bishingiye ku mazi.
Aba-Monk batatu bari bambaye imyambaro yabo isanzwe y’umuhondo, bakoze amasengesho bari mu ndege ndetse no mu duce twari twibasiwe n’amapfa.
Basengeye imvura bari mu ndege ya gisirikare
Igisirikare cya Sri Lanka cyatangaje ko abo ba-Monk batwawe n’indege ya gisirikare yo mu bwoko bwa Y-12, mu gikorwa cyari kigamije gusengera imvura no gusaba ko amapfa arangira.
Mu gihe cy’uru rugendo, bakoze imihango y’idini ndetse banasuka amazi y’umugisha mu bice byari byibasiwe n’izuba.
Iki gikorwa cyashingiye ku myemerere y’idini ry’Ababuddha, aho amasengesho n’imihango y’idini bifatwa nk’uburyo bwo gusaba umugisha no gufashwa mu bihe bikomeye.
Ntabwo ari ubwa mbere ibikorwa nk’ibi bikorwa muri Sri Lanka. Mu bihe byashize, inzego zitandukanye zagiye zifata imyanzuro yo gukora imihango y’idini mu gihe amazi yagabanukaga cyane.
Sri Lanka ihanganye n’amapfa akomeye
Iki gikorwa cyabaye mu gihe Ikigo cy’Igihugu gishinzwe iteganyagihe muri Sri Lanka cyatanze amakuru ku miterere y’ikirere ishobora kuranga iki gihugu mu mezi ari imbere.
Sri Lanka ni igihugu abaturage benshi batunzwe n’ubuhinzi, ku buryo impinduka mu mvura cyangwa izuba rikabije zishobora kugira ingaruka ku musaruro w’ibihingwa ndetse n’imibereho y’abaturage.
Abahanga mu by’ikirere bavuga ko ibihe by’izuba bishobora gukurikirwa n’imvura nyinshi mu gihe kiri hagati y’impera za Nzeri n’Ukuboza.
Ariko kandi hari impungenge ko nyuma y’icyo gihe igihugu gishobora kongera guhura n’izuba rikabije mu ntangiriro z’umwaka utaha.
Ingaruka z’amapfa ntizigarukira ku buhinzi gusa.
Muri Pariki y’Igihugu ya Yala, iherereye mu majyepfo ashyira uburasirazuba bwa Sri Lanka, ibice bibiri muri bitandatu bigize iyi pariki byafunzwe by’agateganyo kubera ikibazo cy’amazi make.
Ibi ni bimwe mu bimenyetso by’uko izuba rikabije rishobora kugira ingaruka no ku bidukikije ndetse n’inyamaswa zishingiye ku mazi kugira ngo zibashe kubaho.
Ingomero z’amazi na zo ziri gukurikiranwa
Abayobozi ba Sri Lanka bavuga ko ingomero z’amazi, harimo izifashishwa mu bikorwa byo gutanga amashanyarazi, ziri ku kigero cya hafi 50% cy’ubushobozi bwazo.
Nubwo iki kigero kiri hejuru ugereranyije n’igihe cy’amapfa cyagiye kibaho mu myaka yashize, inzego zibishinzwe zikomeje gukurikirana uko amazi agenda agabanuka.
Ikibazo cy’amazi kigira uruhare runini muri Sri Lanka kuko amazi y’ingomero akoreshwa mu bikorwa bitandukanye, birimo kuhira imyaka no gutanga amashanyarazi.
Igikorwa cyo gusengera imvura si gishya muri Sri Lanka.
Mu myaka ishize, urwego rushinzwe gutanga amashanyarazi muri iki gihugu na rwo rwagiye rukora ibikorwa by’idini mu gihe amazi y’ingomero yagabanukaga, cyane cyane igihe habaga impungenge z’uko amashanyarazi ashobora kugabanuka.
Ibi bigaragaza uburyo imyemerere y’idini ikomeza kugira uruhare mu buzima bwa bamwe mu baturage ndetse no mu bihe by’ibibazo bishingiye ku bidukikije.
Aba-Monk ni ba nde?
Aba-Monk ni abantu bahisemo ubuzima bwo kwiyegurira idini ry’Ababuddha, aho bakoresha igihe kinini mu masengesho, kwiga no gukurikiza inyigisho za Buddha ndetse no gufasha abayoboke mu bikorwa by’idini.
Akenshi bambara imyambaro y’umuhondo cyangwa orange, bitewe n’umugenzo w’aho bari, iyi myambaro ikaba ifitanye isano n’ubuzima bwo kwiyegurira idini no kuva ku byifuzo bimwe na bimwe by’ubuzima busanzwe.
Mu muryango w’Ababuddha, aba-Monk bafite uruhare mu kubungabunga no kwigisha inyigisho za Buddha, kuyobora imihango y’idini no gufasha abayoboke mu bikorwa byabo by’umwuka.
Imihango y’idini mu gihe cy’ikibazo cy’ikirere
Gutwara aba-Monk mu ndege ya gisirikare kugira ngo basengere imvura bibaye mu gihe ibibazo by’imihindagurikire y’ikirere n’imiterere y’imvura bikomeje kugira ingaruka ku bihugu bitandukanye.
Kuri Sri Lanka, ikibazo cy’amapfa gifite uburemere bwihariye kuko ubukungu n’imibereho y’abaturage benshi bifitanye isano n’ubuhinzi n’amazi.
Nubwo amasengesho ari igikorwa gishingiye ku myemerere y’idini, inzego z’igihugu zikomeje gukenera gukurikirana imicungire y’amazi, iteganyagihe n’ingaruka zishobora guterwa n’impinduka z’ikirere.
Kugeza ubu, abaturage ba Sri Lanka bakomeje gutegereza impinduka mu mvura, mu gihe abahanga mu by’ikirere bateganya ko igihugu gishobora guhura n’ibihe bihindagurika hagati y’izuba rikabije n’imvura nyinshi mu mezi ari imbere.











