Utekereza ko koza amenyo bihagije? Dore ibyo warya bigahindura ubuzima bw’amenyo yawe

Abantu benshi bazi ko koza amenyo ari ingenzi mu kurinda imyobo mu menyo, indwara z’ishinya n’umwuka mubi wo mu kanwa. Ariko ubushakashatsi butandukanye bugaragaza ko ibyo umuntu arya nabyo bishobora kugira uruhare rukomeye ku buzima bw’akanwa.

Mu kanwa habamo amatsinda atandukanye ya bagiteri. Zimwe muri zo zigira akamaro, mu gihe izindi zishobora gutera indwara iyo ziyongereye cyane. Uburinganire hagati y’izi bagiteri bushobora kugira uruhare ku buzima bw’amenyo n’ishinya.

Abashakashatsi bavuga ko indyo yuzuye kandi igizwe ahanini n’ibiribwa bitunganyijwe gake ishobora gufasha kubungabunga ubwo buringanire, mu gihe kurya kenshi isukari n’ibiribwa bitunganyijwe cyane bishobora gutuma bagiteri zangiza amenyo ziyongera.

Imbuto zishobora kugira uruhare mu kurinda amenyo

Bimwe mu biribwa bikungahaye kuri polifenole, ari ibintu bisanzwe biboneka mu bimera, bishobora kugira uruhare mu kurwanya zimwe muri bagiteri zangiza amenyo.

Imbuto zitandukanye, cyane cyane izifite amabara yijimye, zishobora kuba isoko nziza ya polifenole. Nubwo zimwe muri zo zirimo isukari, ubushakashatsi bwerekana ko hari izishobora kugira akamaro ku buzima bw’akanwa iyo ziriwe mu buryo bushyize mu gaciro.

Ubushakashatsi bwakozwe na Wu n’abo bafatanyije bwagaragaje ko umutobe wa cranberry ushobora kubuza urubobi rwo ku menyo gukura ndetse ukagabanya zimwe muri bagiteri zifitanye isano n’imyobo yo mu menyo n’indwara z’ishinya.

Ibi ntibivuze ko umutobe wa cranberry cyangwa izindi mbuto zisimbura koza amenyo, ahubwo bigaragaza ko indyo umuntu ahitamo ishobora kugira uruhare mu buzima bw’akanwa.

Foromaje ishobora gufasha mu kurinda amenyo

Foromaje nayo iri mu biribwa abahanga bavuga ko bishobora kugira uruhare mu buzima bw’amenyo.

Iyo umuntu ahekenya foromaje, umubiri ukora amacandwe menshi. Amacandwe afite uruhare rukomeye mu isuku y’akanwa kuko afasha gukuraho ibisigazwa by’ibiribwa ndetse akagabanya aside ikorwa na bagiteri.

Umushakashatsi Wu avuga ko foromaje ishobora kuba nziza kuko ikomatanya ibyiza bimwe by’ibikomoka ku mata kandi ikaba ari igifungurwa gihenwa. Iyo umuntu ayihekenye, amacandwe ariyongera, agafasha gukuraho isukari iba isigaye ku menyo cyangwa mu kanwa.

Kubera ko amacandwe atari aside, ashobora gufasha kugabanya ubukana bw’aside ikorwa na bagiteri, bityo akagira uruhare mu kurinda amenyo.

Ubushakashatsi buto bwakorewe mu Butaliyani nabwo bwagaragaje impinduka mu matsinda ya bagiteri zo mu kanwa nyuma y’uko abantu bariye foromaje ya Grana Padano buri munsi mu gihe cy’iminsi itanu.

Abashakashatsi basanze bagiteri zo mu bwoko bwa S. mutans, zikunda gukoresha isukari kandi zifitanye isano n’imyobo yo mu menyo, zaragabanutse. Hagati aho, S. sanguinis, imwe mu bagiteri zishobora kuboneka mu kanwa gafite ubuzima bwiza, zarazamutse.

Nubwo ubu bushakashatsi bwari buto kandi bukaba budahagije kugira ngo hafatwe umwanzuro rusange, butanga igitekerezo cy’uko ibiribwa bimwe bishobora kugira uruhare mu mikorere y’amatsinda ya bagiteri aba mu kanwa.

Ibiribwa byakanyishijwe bishobora gufasha bagiteri nmpaziza

Ibiribwa byakanyishijwe nabyo byagiye byitabwaho n’abashakashatsi kubera ko bishobora kuba birimo bagiteri zifitiye umubiri akamaro.

Urugero ni kefir, ikinyobwa gikozwe mu mata yakanyishijwe. Isuzuma ry’ubushakashatsi riheruka ryagaragaje ko kefir ishobora kugabanya zimwe muri mikorobe zishobora gutera indwara zo mu kanwa ndetse ikazibuza gukora urubobi rufatana ku menyo.

Igitekerezo cy’abashakashatsi ni uko bagiteri nziza ziba muri ibyo biribwa zishobora guhangana n’izindi bagiteri zitifuzwa.

Ariko ibi ntibisobanura ko umuntu agomba gufata ibiribwa byakanyishijwe nk’umuti w’indwara z’amenyo. Akamaro kabyo kagomba kurebwa mu rwego rw’indyo rusange ndetse n’ubuzima bw’akanwa muri rusange.

Ubuki nabwo bwagaragaje ubushobozi bwo kurwanya zimwe muri bagiteri

Ubuki burimo polifenole nyinshi kandi ubushakashatsi bumwe bwerekanye ko bushobora kugira ubushobozi bwo kubuza urubobi rwo ku menyo kwirema no kurwanya zimwe muri bagiteri zitera imyobo.

Ariko kuba ubuki bushobora kugira ibintu bifasha umubiri ntibisobanura ko bukwiye kuribwa ku bwinshi. Ubuki burimo isukari, kandi isukari iyo iriwe kenshi ishobora gutanga uburyo bwiza kuri bagiteri zitera aside yangiza amenyo.

Ni yo mpamvu abahanga bashimangira ko icy’ingenzi atari igifungurwa kimwe umuntu afata, ahubwo ari uburyo rusange umuntu afunguramo.

Kurya isukari kenshi bishobora guhungabanya uburinganire bwo mu kanwa

Abahanga bavuga ko ikibazo gikomeye ku buzima bw’amenyo atari gusa ingano y’isukari umuntu arya, ahubwo n’inshuro ayirya.

Iyo umuntu ahora afungura ibiribwa birimo isukari nyinshi, aha bagiteri zo mu kanwa amahirwe menshi yo gukoresha iyo sukari zikayihinduramo aside.

Iyo ibi bikomeje igihe kirekire, aside ishobora kwangiza igice cyo hanze cy’iryinyo, bikongera ibyago byo kugira imyobo mu menyo.

Gaetano Isola, umwarimu w’ubuvuzi bw’indwara z’amenyo muri Kaminuza ya Catania mu Butaliyani, avuga ko kurya kenshi isukari yahinguwe cyane hamwe n’ibiribwa byoroshye guhinduka isukari bishobora gufasha bagiteri gukora no kwihanganira aside.

Avuga ko uko igihe kigenda, ibyo bishobora guhungabanya uburinganire bw’amatsinda ya bagiteri aba mu kanwa.

Ku rundi ruhande, indyo yibanda ku biribwa bikomoka ku bimera kandi bidatunganyijwe cyane, ikarimo intete zuzuye, imboga n’imbuto, ishobora gufasha kubungabunga ubuzima bw’akanwa.

Indyo yo mu karere ka Mediterane yagaragaje inyungu

Ubushakashatsi buheruka bwagize uruhareho Isola bwagaragaje ko abantu bakurikiza cyane uburyo bwo gufungura bwo mu karere ka Mediterane bashobora kugira indwara z’amenyo zidahambaye cyane.

Ubu buryo bwo gufungura bwibanda ku mbuto, imboga, intete zuzuye n’amavuta meza, mu gihe bugabanya ibiribwa bitunganyijwe cyane.

Abantu batabukurikiza neza bagaragaje ibyago byinshi by’indwara zikomeye z’amenyo, cyane cyane iyo bafunguraga kenshi inyama zitukura.

Nubwo hakiri ubushakashatsi bukenewe kugira ngo hasobanuke neza isano iri hagati yo kurya inyama zitukura n’indwara z’amenyo, abashakashatsi bafite ibitekerezo bitandukanye ku mpamvu bishobora kuba bifitanye isano.

Kimwe muri byo ni uko intungamubiri zimwe ziboneka mu nyama zitukura zishobora gutuma mu kanwa haboneka ibihe bibereye zimwe muri bagiteri zishobora kugira uruhare mu ndwara z’ishinya.

Isuku y’amenyo ntigomba kwirengagizwa

Nubwo indyo umuntu afata ishobora kugira uruhare ku buzima bw’akanwa, abahanga bashimangira ko isuku y’amenyo ikomeje kuba ingenzi cyane.

Kwoza amenyo neza no gukoresha akantu ko gusukura hagati yayo bifasha gukuraho ibisigazwa by’ibiribwa ndetse n’urubobi rushobora kwirema ku menyo.

Ubushakashatsi bwerekanye kandi ko gusukura hagati y’amenyo bishobora kugabanya zimwe muri bagiteri zifitanye isano n’indwara z’amenyo.

Kwoza ururimi nabyo bishobora gufasha kugabanya mikorobe zishobora kwirundanya ku rurimi.

Ku bijyanye n’imiti yo kwoza umunwa, abashakashatsi bavuga ko hakiri byinshi bitaramenyekana ku ngaruka ikoreshwa ryayo kenshi rishobora kugira ku matsinda ya bagiteri zo mu kanwa.

Imwe mu miti irimo chlorhexidine izwiho kuba ishobora guhungabanya uburinganire bw’izo bagiteri iyo ikoreshejwe nabi cyangwa igihe kirekire. Nubwo ishobora kugira akamaro mu kuvura zimwe mu ndwara z’amenyo n’akanwa, akenshi ikoreshwa mu gihe gito kandi hakurikijwe inama z’umuganga.

Icy’ingenzi ni indyo yuzuye

Weyrich, umwe mu bashakashatsi bagize uruhare mu bushakashatsi kuri iyi ngingo, avuga ko inama abantu bakunze guhabwa zo kurya indyo yuzuye ari ingenzi no ku buzima bw’akanwa.

Avuga ko umuntu akwiye kurya imboga nyinshi, cyane cyane imboga z’amababi, hamwe n’ibiribwa bitanga intungamubiri zikenewe ariko bitarimo ibinure byinshi, mu gihe agabanya isukari, cyane cyane ibinyobwa birimo isukari nyinshi.

Ibi bituma ubuzima bw’amenyo butarebwa nk’ikintu gitandukanye n’ubuzima bw’umubiri muri rusange. Ibyo umuntu arya bishobora kugira uruhare ku mikorere y’umubiri, harimo n’imiterere ya bagiteri ziba mu kanwa.

Isomo kuri buri wese

Ubuzima bw’akanwa ntibushingira gusa ku koza amenyo. Indyo umuntu afata nayo ishobora kugira uruhare rukomeye mu kurinda amenyo n’ishinya.

Guhitamo imboga, imbuto, intete zuzuye n’ibindi biribwa bidatunganyijwe cyane, kugabanya isukari n’ibinyobwa birimo isukari nyinshi, ndetse no kwirinda kurya isukari kenshi bishobora gufasha kubungabunga uburinganire bwa bagiteri zo mu kanwa.

Foromaje, imbuto zimwe, ibiribwa byakanyishijwe n’ibindi biribwa bikungahaye kuri polifenole bishobora kugira uruhare mu buzima bw’akanwa, ariko nta na kimwe gikwiye gufatwa nk’umuti w’igitangaza.

Ik’ingenzi ni uguhuza indyo yuzuye, isuku ihagije y’amenyo n’akanwa ndetse no kwisuzumisha kwa muganga w’amenyo igihe bikenewe.

Ubuzima bwiza bw’akanwa butangirira ku byo duhitamo gushyira ku isahani, ariko bukomezwa n’uko twita ku menyo yacu buri munsi.