U Rwanda rugiye kwigisha AI mu mategeko, abanyeshuri bazatozwa kuburana mu Isi y’ikoranabuhanga

Mu gihe isi ikomeje kwinjira mu bihe bishya birangwa no gukoresha ikoranabuhanga ry’ubwenge buhangano (Artificial Intelligence – AI), u Rwanda na rwo rukomeje gutera intambwe mu kurihuza n’inzego zitandukanye zirimo uburezi n’ubutabera. Kuri ubu, kaminuza zifite amashami yigisha amategeko zatangiye gutegura amasomo azafasha abanyeshuri kumenya no gukoresha AI mu mwuga wabo.

Ni gahunda igamije gutegura abanyamategeko bazakora mu isi iri guhinduka byihuse, aho ikoranabuhanga rigenda rifata umwanya munini mu bushakashatsi, mu gutegura dosiye z’imanza, mu isesengura ry’amategeko no mu mikorere y’inzego z’ubutabera.

AI igiye guhindura imyigire y’amategeko

Abayobozi b’amashuri makuru yigisha amategeko bavuga ko AI itagikwiye gufatwa nk’ikoranabuhanga ryifashishwa n’abakora ibijyanye na mudasobwa gusa, ahubwo ko igiye kuba igikoresho cy’ingenzi ku banyamategeko, abashinjacyaha, abacamanza n’abunganira ababuranyi.

Bavuga ko abanyeshuri bazayifashisha mu gukora ubushakashatsi bwimbitse ku manza, gusobanukirwa amategeko y’imbere mu gihugu n’amahanga, no gusesengura ibibazo by’amategeko mu gihe gito kandi neza.Ibi kandi bizafasha abanyeshuri kubona amakuru menshi mu buryo bwihuse no kongera ubushobozi bwo gutanga ibisubizo bishingiye ku mategeko.

ILPD iri gutegura amasomo ya AI

Umuyobozi wungirije ushinzwe amasomo n’ubushakashatsi mu Ishuri Rikuru ryo Kwigisha no Guteza Imbere Amategeko mu Rwanda (ILPD), Dr. Sezirahiga Yves, yavuze ko iri shuri rigeze kure ritegura amasomo ajyanye na AI.

Yasobanuye ko ayo masomo ari mu nzira zo kwemezwa, agaragaza icyizere ko azatangira kwigishwa mu gihe cya vuba.

Dr. Sezirahiga yavuze ko abanyeshuri batazigishwa gusa uburyo AI ifasha mu gutanga ubutabera, ahubwo bazanigishwa ingaruka zayo, zirimo n’uburyo ishobora kwifashishwa mu gukora ibyaha by’ikoranabuhanga.

Yagaragaje ko ari ingenzi ko abanyamategeko b’ejo hazaza basobanukirwa amahirwe n’imbogamizi AI izana kugira ngo bazabashe kuyikoresha neza no kuyikumira igihe ikoreshwa nabi.

INES Ruhengeri na yo yashyize imbaraga muri AI

Kaminuza ya INES Ruhengeri na yo yatangaje ko yatangiye gukoresha AI mu bikorwa byayo bya buri munsi no mu myigishirize.

Umuyobozi w’Ishami ry’Amategeko muri iyo kaminuza, Dr. Mwenedata Alfred, yavuze ko ishuri rifite ishami ryihariye rishinzwe guteza imbere ikoreshwa rya AI no guhugura abakozi n’abanyeshuri.

Yavuze ko AI izafasha abanyeshuri gukora imyitozo isa n’iyo mu nkiko, aho ishobora kwigana uruhare rw’umushinjacyaha, umwavoka cyangwa urukiko, bityo abanyeshuri bakamenyera kuburana bataratangira umwuga.

Ibyo ngo bizatuma barangiza amasomo bafite ubumenyi bufatika kandi bwiteguye gukoreshwa mu kazi.

AI igiye gufasha n’inkiko

Urwego rw’ubucamanza na rwo rwamaze gutangaza ko rwiteguye gukoresha AI mu koroshya imirimo y’inkiko.

Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga akaba n’Umuyobozi w’Inama Nkuru y’Ubucamanza, Rt. Hon. Domitille Mukantaganzwa, yavuze ko nyuma yo gushyiraho sisitemu ihuriweho n’inzego zirimo inkiko, ubushinjacyaha, ubugenzacyaha n’abahesha b’inkiko, intambwe ikurikiraho ari ugushyiramo AI.

Yasobanuye ko iri koranabuhanga rizafasha gushaka amadosiye y’imanza mu buryo bwihuse, gukora isesengura ry’amakuru menshi, no gufasha abacamanza, abashakashatsi, abarimu n’abanyeshuri kubona amakuru bakeneye bitabagoye.

Intambwe ijyanye n’Icyerekezo 2050

Abasesenguzi bavuga ko kwinjiza AI mu burezi bw’amategeko biri mu murongo wa gahunda y’u Rwanda yo kubaka ubukungu bushingiye ku bumenyi n’ikoranabuhanga nk’uko bikubiye mu Cyerekezo 2050.

Biteganyijwe ko abanyeshuri bazarangiza amasomo yabo bafite ubumenyi bujyanye n’igihe, bubafashe guhangana n’impinduka zikomeje kuba mu rwego rw’ubutabera ku isi.

AI kandi izafasha kunoza ubushakashatsi mu by’amategeko, kwihutisha isesengura ry’imanza no kongera ireme rya serivisi zitangwa mu nkiko.

Mu gihe ikoranabuhanga rikomeje kwinjira mu nzego zose z’ubuzima, kwigisha AI mu mashami y’amategeko bifatwa nk’intambwe izafasha u Rwanda gutegura abanyamategeko bashoboye gukorera mu isi y’ejo hazaza, aho ikoranabuhanga rizaba rifite uruhare runini mu itangwa ry’ubutabera no mu iterambere ry’ubukungu.